Sprawy dotyczące środków odurzających należą obecnie do jednych z najbardziej nieprzewidywalnych postępowań karnych. W praktyce bardzo wiele zależy nie tylko od samej ilości zabezpieczonych substancji, ale również od sposobu oceny sprawy przez Sąd oraz indywidualnych okoliczności dotyczących oskarżonego.
W jednej z prowadzonych przez kancelarię spraw klient usłyszał zarzut posiadania zarówno marihuany, jak i amfetaminy. Już na początku postępowania realnym problemem pozostawało ryzyko uznania ilości zabezpieczonych substancji za ilość „znaczną”, co mogłoby prowadzić do zdecydowanie poważniejszej odpowiedzialności karnej.
Mimo trudnego charakteru sprawy postępowanie zakończyło się warunkowym umorzeniem.
Stan sprawy
Klientowi zarzucono czyn z art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.
W toku postępowania zabezpieczono:
- ziele konopi innych niż włókniste o łącznej masie 2,66 grama,
- amfetaminę o masie 16,97 grama.
Sprawa była szczególnie istotna z uwagi na fakt, iż w praktyce orzeczniczej ocena dotycząca tego, czy dana ilość substancji może zostać zakwalifikowana jako „znaczna ilość”, ma w wielu przypadkach charakter ocenny i uznaniowy.
W zależności od okoliczności konkretnej sprawy podobne ilości substancji bywają oceniane przez organy ścigania oraz Sądy w odmienny sposób.
Najważniejszy problem prawny
Największym problemem w sprawie nie był wyłącznie sam fakt posiadania środków odurzających, lecz ryzyko przyjęcia przez organy ścigania kwalifikacji związanej ze znaczną ilością substancji psychotropowych.
W praktyce granica pomiędzy „posiadaniem” a „znaczną ilością” bardzo często nie ma charakteru matematycznego i zależy od:
- rodzaju substancji,
- jej stężenia,
- potencjalnej liczby porcji,
- sposobu przechowywania,
- okoliczności zabezpieczenia,
- oceny dokonanej przez biegłych i Sąd.
Dodatkowo sprawa miała bardzo indywidualny charakter.
Klient znajdował się w spektrum ADHD i wskazywał, iż amfetamina była przez niego wykorzystywana w sposób związany z próbą radzenia sobie z objawami zaburzenia oraz problemami wynikającymi z ograniczonej dostępności specjalistycznego leczenia i leków.
Okoliczność ta oczywiście nie wyłącza odpowiedzialności karnej, jednak wymagała indywidualnej oceny sytuacji życiowej oskarżonego oraz szerszego spojrzenia na motywację i charakter sprawy.
Działania obrony
Działania obrony skoncentrowały się przede wszystkim na:
- wykazaniu braku wcześniejszej karalności klienta,
- podkreśleniu indywidualnego charakteru sprawy,
- przedstawieniu sytuacji zdrowotnej i funkcjonowania klienta,
- wykazaniu, że sprawa nie miała charakteru związanego z profesjonalnym obrotem narkotykami,
- przekonaniu Sądu, iż możliwe jest postawienie pozytywnej prognozy kryminologicznej,
- wykazaniu, że cele postępowania karnego mogą zostać osiągnięte bez wydawania wyroku skazującego.
Kluczowe znaczenie miało również odpowiednie przedstawienie całokształtu sytuacji życiowej oskarżonego oraz uniknięcie automatycznej oceny sprawy wyłącznie przez pryzmat ilości zabezpieczonych substancji.
Rozstrzygnięcie Sądu
Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu zdecydował się:
- warunkowo umorzyć postępowanie karne na okres 2 lat próby,
- orzec świadczenie pieniężne w kwocie 2.000 zł,
- orzec przepadek zabezpieczonych substancji.
Najważniejsze pozostaje jednak to, że klient uniknął wyroku skazującego oraz związanych z nim długofalowych konsekwencji.
Dlaczego sprawa była istotna?
Sprawy dotyczące amfetaminy należą do jednych z najbardziej problematycznych postępowań w praktyce adwokata od spraw narkotykowych.
W wielu przypadkach ocena:
- czy dana ilość substancji jest „znaczna”,
- jaki był cel jej posiadania,
- czy sprawa ma charakter incydentalny,
- oraz czy możliwe jest warunkowe umorzenie,
pozostaje w dużej mierze uzależniona od całokształtu okoliczności konkretnej sprawy.
Dlatego odpowiednio przygotowana strategia obrony ma w tego typu postępowaniach fundamentalne znaczenie.
Co warto wiedzieć?
Wbrew obiegowym opiniom sprawy narkotykowe nie zawsze kończą się wyrokiem skazującym albo bezwzględną karą pozbawienia wolności.
Znaczenie mają między innymi:
- wcześniejsza karalność,
- charakter sprawy,
- sposób życia oskarżonego,
- sytuacja zdrowotna,
- motywacja działania,
- etap postępowania,
- przyjęta strategia procesowa.
Każda sprawa wymaga indywidualnej analizy materiału dowodowego oraz okoliczności dotyczących konkretnej osoby.
FAQ
Czy przy większej ilości amfetaminy możliwe jest warunkowe umorzenie?
Tak, choć są to sprawy zdecydowanie trudniejsze i wymagające indywidualnej oceny wszystkich okoliczności.
Czy istnieje sztywna granica „znacznej ilości” narkotyków?
Nie. W praktyce ocena ta ma często charakter uznaniowy i zależy od wielu czynników.
Czy problemy zdrowotne oskarżonego mają znaczenie dla sprawy?
Tak. Sąd powinien oceniać całokształt sytuacji życiowej oraz osobistej oskarżonego.
Czy warunkowe umorzenie oznacza brak skazania?
Tak. Warunkowe umorzenie nie jest wyrokiem skazującym.


