Sprawy dotyczące przemocy wobec dzieci należą do najbardziej wrażliwych i emocjonalnych postępowań karnych. Już sam zarzut bardzo często prowadzi do natychmiastowego społecznego przekonania o winie oskarżonego — szczególnie wtedy, gdy materiał dowodowy opiera się przede wszystkim na relacji małoletniego.
W jednej z prowadzonych przez kancelarię spraw klient został oskarżony o spowodowanie obrażeń ciała u małoletniego dziecka poprzez wielokrotne uderzanie go ręką w okolice pleców, głowy oraz pośladków.
Sprawa od początku miała jednak znacznie bardziej złożony charakter.
Stan sprawy
Klientowi zarzucono czyn z art. 157 § 2 k.k., dotyczący spowodowania obrażeń ciała naruszających czynności narządów ciała na okres poniżej 7 dni.
Materiał dowodowy opierał się przede wszystkim na:
- zeznaniach małoletniego,
- relacjach osób najbliższych,
- dokumentacji medycznej,
- opinii psychologicznej sporządzonej na potrzeby postępowania.
W tle sprawy istniał silny konflikt rodzinny związany z rozpadem relacji oraz sytuacją po rozwodzie.
Już na etapie analizy akt pojawiły się poważne wątpliwości dotyczące:
- sposobu powstawania poszczególnych relacji,
- wpływu konfliktu rodzinnego na treść zeznań,
- oraz wiarygodności części materiału dowodowego.
Najważniejszy problem prawny
W sprawach dotyczących małoletnich szczególne znaczenie ma sposób oceny materiału psychologicznego oraz wiarygodności relacji dziecka.
Sąd każdorazowo musi odpowiedzieć między innymi na pytania:
- czy relacje małoletniego są spontaniczne i konsekwentne,
- czy mogły pozostawać pod wpływem konfliktu pomiędzy dorosłymi,
- czy opinia psychologiczna rzeczywiście odpowiada na wszystkie istotne wątpliwości,
- oraz czy materiał dowodowy pozwala na pewne przypisanie winy ponad wszelką wątpliwość.
W praktyce ogromne znaczenie może mieć również prywatna opinia specjalisty.
Choć prywatna opinia psychologa nie stanowi formalnie dowodu w rozumieniu procedury karnej, bardzo często może wskazywać na istotne braki, uproszczenia albo problemy metodologiczne występujące w opinii sporządzonej na potrzeby postępowania.
Działania obrony
Działania adwokata od spraw karnych skoncentrowały się przede wszystkim na:
- szczegółowej analizie zeznań małoletniego,
- wykazaniu wpływu silnego konfliktu rodzinnego na przebieg sprawy,
- dokładnym przeanalizowaniu opinii psychologa sądowego,
- przedstawieniu prywatnej opinii psychologicznej wskazującej na istotne wątpliwości wymagające pogłębionej oceny,
- wykazaniu niespójności oraz niejednoznaczności w materiale dowodowym,
- podkreśleniu konieczności zachowania szczególnej ostrożności przy ocenie spraw opartych głównie na relacjach osobowych.
Kluczowe znaczenie miało również zwrócenie uwagi Sądu na zasadę rozstrzygania niedających się usunąć wątpliwości na korzyść oskarżonego.
Rozstrzygnięcie Sądu
Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Fabrycznej we Wrocławiu uniewinnił oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu.
Kosztami postępowania obciążono Skarb Państwa.
Dlaczego sprawa była istotna?
Sprawy dotyczące przemocy wobec małoletnich należą do najbardziej wymagających postępowań karnych.
Z jednej strony wymagają szczególnej ochrony dziecka, z drugiej — ogromnej ostrożności przy ocenie materiału dowodowego, zwłaszcza gdy:
- sprawa rozgrywa się w tle konfliktu rodzinnego,
- materiał dowodowy opiera się głównie na relacjach osobowych,
- a opinie psychologiczne zawierają elementy wymagające dalszej weryfikacji.
Sprawa pokazuje również, że:
- sam zarzut nie oznacza jeszcze winy,
- prywatna opinia specjalisty może mieć bardzo istotne znaczenie procesowe,
- a dokładna analiza materiału dowodowego bywa kluczowa dla końcowego rozstrzygnięcia.
Co warto wiedzieć?
W praktyce sprawy rodzinne i okołorozwodowe bardzo często należą do najbardziej emocjonalnych postępowań karnych.
W tego typu sprawach szczególne znaczenie mają:
- dokładna analiza zeznań,
- ocena kontekstu rodzinnego,
- weryfikacja opinii psychologicznych,
- oraz zachowanie pełnego obiektywizmu przy ocenie materiału dowodowego.
Każda sprawa wymaga indywidualnej i niezwykle ostrożnej analizy wszystkich okoliczności.
FAQ
Czy prywatna opinia psychologa ma znaczenie w sprawie karnej?
Tak. Choć formalnie nie stanowi dowodu jak opinia biegłego powołanego przez Sąd, może wskazywać na istotne problemy lub wątpliwości wymagające dalszej oceny.
Czy same zeznania małoletniego mogą wystarczyć do skazania?
Tak, jednak Sąd musi każdorazowo bardzo dokładnie ocenić ich wiarygodność oraz cały kontekst sprawy.
Czy konflikt rodzinny ma znaczenie dla oceny dowodów?
Tak. W praktyce jest to często jeden z najważniejszych elementów wymagających analizy.
Czy uniewinnienie oznacza, że Sąd odrzucił całość materiału dowodowego?
Nie zawsze. Oznacza natomiast, że materiał dowodowy nie pozwalał na przypisanie winy ponad wszelką wątpliwość.
